Profilaktyka przedekspozycyjna HIV, czyli PrEP (pre-exposure prophylaxis), to jedna z najważniejszych zmian w podejściu do zapobiegania zakażeniom wirusem HIV w ostatnich (10 lat) latach. Daje możliwość realnego, medycznego zmniejszenia ryzyka zakażenia u osób narażonych na kontakt z wirusem w czasie kontaktów seksualnych.
Dla wielu pacjentów decyzja o rozpoczęciu PrEP nie wynika z ryzykownego stylu życia, lecz ze świadomego podejścia do zdrowia. W praktyce klinicznej coraz częściej jest to element odpowiedzialnej profilaktyki, podobnie jak szczepienia czy regularne badania kontrolne.
W OpenMed prowadzę konsultacje w zakresie PrEP w Warszawie (Wola) oraz w Płocku, w warunkach ambulatoryjnych.
Czym jest PrEP i jak działa?
PrEP to profilaktyka polegająca na przyjmowaniu leków antyretrowirusowych przez osoby niezakażone HIV, które znajdują się w grupie zwiększonego ryzyka ekspozycji na HIV.
Mechanizm działania polega na blokowaniu namnażania wirusa w organizmie już na bardzo wczesnym etapie kontaktu z nim. Oznacza to, że nawet jeśli dojdzie do ekspozycji, wirus nie ma możliwości zakażenia.
Skuteczność PrEP przy prawidłowym stosowaniu jest bardzo wysoka i potwierdzona w licznych badaniach klinicznych. Kluczowe znaczenie ma jednak właściwa kwalifikacja oraz regularna kontrola.
Kto powinien rozważyć PrEP?
Nie każda osoba aktywna seksualnie wymaga profilaktyki przedekspozycyjnej. PrEP jest zalecany w określonych sytuacjach klinicznych, gdy ryzyko zakażenia jest istotnie podwyższone.
Wskazaniami do rozważenia terapii są między innymi:
- kontakty seksualne bez prezerwatywy z partnerem o nieznanym statusie HIV,
- częsta zmiana partnerów seksualnych,
- przebyte w ostatnim czasie inne choroby przenoszone drogą płciową,
- związek z osobą żyjącą z HIV, która nie spełnia definicji U=U, czyli Undetectable = Untransmittable inaczej Niewykrywalny = Niezakaźny,
- sytuacje, w których w przeszłości konieczne było zastosowanie PEP (profilaktyki poekspozycyjnej).
Podczas konsultacji zawsze oceniam indywidualne ryzyko. PrEP nie jest uniwersalnym rozwiązaniem, lecz świadomie dobraną strategią profilaktyczną.
Jak wygląda kwalifikacja do PrEP?
Rozpoczęcie profilaktyki wymaga wykluczenia aktywnego zakażenia HIV oraz oceny ogólnego stanu zdrowia.
Proces kwalifikacji obejmuje:
- szczegółowy wywiad medyczny,
- test w kierunku HIV,
- badania w kierunku kiły i wirusowych zapaleń wątroby,
- ocenę funkcji nerek,
- w razie potrzeby diagnostykę innych STI.
Badania są niezbędne, ponieważ rozpoczęcie PrEP u osoby z nierozpoznanym zakażeniem HIV mogłoby prowadzić do powstania oporności wirusa na leki antyretrowirusowe.
W OpenMed w Warszawie i w Płocku cały proces kwalifikacji odbywa się ambulatoryjnie, w sposób uporządkowany i dyskretny.
Jak stosuje się PrEP?
PrEP może być przyjmowany w dwóch schematach:
- ciągłym – zalecany -codziennie, niezależnie od planowanych kontaktów seksualnych,
- interwencyjnym (doraźnym) – w określonych sytuacjach, zgodnie z aktualnymi zaleceniami medycznymi.
Dobór schematu zależy od stylu życia, częstotliwości kontaktów seksualnych oraz preferencji pacjenta. W praktyce często omawiam z pacjentem realne scenariusze i wspólnie wybieramy najbardziej bezpieczne rozwiązanie.
Kontrola i bezpieczeństwo terapii przedekspozycyjnej HIV
PrEP jest metodą bezpieczną, jednak wymaga regularnej kontroli. W trakcie terapii co kilka miesięcy wykonuje się:
- test w kierunku HIV,
- ocenę funkcji nerek,
- w razie wskazań badania w kierunku innych STI.
Regularne wizyty kontrolne pozwalają utrzymać skuteczność profilaktyki i monitorować tolerancję leczenia.
Zobacz również: Wenerolog Warszawa i Płock – Diagnostyka i leczenie
PrEP a inne elementy profilaktyki
PrEP znacząco zmniejsza ryzyko zakażenia HIV, ale nie chroni przed innymi chorobami przenoszonymi drogą płciową. Dlatego nadal istotne pozostają:
- stosowanie prezerwatyw,
- regularne badania kontrolne,
- szczepienia (np. przeciw HPV czy WZW typu B i A).
W praktyce klinicznej coraz częściej omawiam również inne strategie redukcji ryzyka, w tym profilaktykę poekspozycyjną (PEP) oraz w określonych sytuacjach zastosowanie dodatkowych metod ograniczających transmisję zakażeń bakteryjnych.
PrEP Warszawa i Płock – konsultacje ambulatoryjne
W OpenMed prowadzę kwalifikację i nadzór nad terapią PrEP w Warszawie (Wola) oraz w Płocku. Konsultacje odbywają się w warunkach ambulatoryjnych, z zachowaniem pełnej poufności.
Oprócz samej kwalifikacji do terapii pacjent otrzymuje szczegółowe informacje dotyczące bezpieczeństwa, możliwych działań niepożądanych oraz zasad kontroli.
Profilaktyka HIV jako element odpowiedzialnej medycyny
Jako dr n. med. i specjalista chorób zakaźnych z dwudziestoletnim doświadczeniem klinicznym zajmuję się zarówno leczeniem zakażeń, jak i ich profilaktyką. Prowadzę kwalifikację do PrEP, nadzoruję terapię oraz realizuję profilaktykę poekspozycyjną (PEP). W określonych sytuacjach klinicznych stosuję także nowoczesne strategie redukcji ryzyka, w tym profilaktykę antybiotykową.Profilaktyka przedekspozycyjna HIV jest narzędziem medycznym, które pozwala znacząco zmniejszyć ryzyko zakażenia, pod warunkiem, że jest prowadzona odpowiedzialnie i pod kontrolą specjalisty. Przyjmuję pacjentów w Warszawie i w Płocku. Indywidualna kwalifikacja, właściwa diagnostyka i regularne kontrole są kluczowe dla bezpieczeństwa i skuteczności profilaktyki.
